Sáng ngày 21/11, Quốc hội cho ý kiến về dự án Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật (sửa đổi), ông Lê Xuân Thân - Trưởng Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Khánh Hòa tiếp tục tham gia phát biểu ý kiến thảo luận về dự án Luật này.

  Đại biểu Lê Xuân Thân tán thành với việc sửa đổi Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật năm 2015, sau hơn 03 năm thực hiện với nhiều vướng mắc, gây cản trở và làm giảm hiệu quả công tác xây dựng và ban hành văn bản quy phạm pháp luật từ Trung ương đến địa phương. 

  Một trong những vấn đề quan trọng của dự thảo luật là việc phân biệt văn bản quy phạm pháp luật và văn bản không phải là văn bản quy phạm pháp luật - đây là vướng mắc đã kéo dài trong rất nhiều năm, nhiều nhiệm kỳ, ở cả Trung ương và địa phương nhưng chưa được giải quyết triệt để. Thực tế hiện nay, số lượng văn bản quy phạm pháp luật ít hơn rất nhiều so với văn bản không phải là văn bản quy phạm pháp luật, tuy nhiên,tại Điều 2 và Điều 3 của dự thảo Luật đang quy định rất chung chung, vàmới chỉ dừng lại việc giải thích thuật ngữ “văn bản quy phạm pháp luật” tương tự như giáo trình của Đại học Luật Hà Nội.

  Đại biểu Lê Xuân Thân cho rằng,dự thảo luật phải chỉ ra được loại văn bản nào là văn bản quy phạm pháp luật, mặc dù Điều 3 Nghị định số 34/2016/NĐ-CP của Chính phủ đã có quy định về những văn bản không phải là văn bản quy phạm pháp luật, nhưng quy định tại Nghị định này chỉ mang tính liệt kê và không đầy đủ, dẫn đến tình trạng không thống nhất về nhận thức và áp dụng pháp luật trong việc phân biệt văn bản quy phạm pháp luật và văn bản không phải quy phạm pháp luật. Đại biểu Lê Xuân Thân đề nghị quy định ngay trong dự thảo Luật theo hướng liệt kê loại văn bản là văn bản quy phạm pháp luật, đồng thời quy định các văn bản không đảm bảo các yêu cầu luật định thì không được xem là văn bản quy phạm pháp luật.

  Về phương án tiếp thu, chỉnh lý dự thảo luật, pháp lệnh, đại biểu Lê Xuân Thân tán thành theo thẩm tra của Ủy ban Pháp luật của Quốc hội là phương án 1: giao cơ quan trình dự án luật, pháp lệnh chủ trì việc tiếp thu, chỉnh lý dự thảo; cơ quan thẩm tra phối hợp với cơ quan trình trong việc tiếp thu, chỉnh lý. Đại biểu Thân cho rằng cần xem xét, nghiên cứu và rút kinh nghiệm từ những vướng mắc trong quá trình ban hành Bộ luật Hình sự năm 2015, Điều 60 của Luật Bảo hiểm xã hội năm 2014, hay tại kỳ họp thứ 8 này đang xem xét việc sửa đổi, bổ sung Điều 3 của Luật Quản lý, sử dụng vũ khí, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ năm 2017.

  Theo quy trình làm luật hiện nay, Ban soạn thảo, Chính phủ trình dự án luật; Ủy ban của Quốc hội thẩm tra; Thường trực các Ủy ban của Quốc hội tiếp thu, chỉnh lý; sau đó tiếp tục trình ra Quốc hội và Ủy ban Thường vụ Quốc hội tiếp thu, giải trình. Đại biểu Lê Xuân Thân cho rằng cần thực hiện theo phương án 1, Chính phủ là cơ quan soạn thảo, trình dự án luật theo đúng quy định; sau đó Chính phủ tiếp tục cùng với các Ủy ban của Quốc hội tham gia tiếp thu, chỉnh lý và Ủy ban Thường vụ Quốc hội trình Quốc hội xem xét, thông qua. 

  Bên cạnh đó, đại biểu Lê Xuân Thân tiếp tục đưa ra ý kiến về một nội dung đã từng phát biểu tại Quốc hội khóa XI để các vị đại biểu Quốc hội nghiên cứu trong thời gian tới, đó là nhu cầu cần thiết phải có một tổ chức gọn về bộ máy, ít con người nhưng chuyên sâu về kỹ thuật lập pháp, trực thuộc Ủy ban Thường vụ Quốc hội hoặc Văn phòng Quốc hội, giúp Ủy ban Thường vụ Quốc hội và Quốc hội về kỹ thuật lập pháp, trong đó có việc chuẩn hóa các từ ngữ, khắc phục lỗi diễn đạt không rõ ràng, không trong sáng; khắc phục các lỗi chính tả và toàn bộ các vấn đề khác liên quan đến kỹ thuật lập pháp; giải quyết thực trạng gần 500 vị đại biểu Quốc hội vẫn phải thảo luận tại Hội trường về các vấn đề liên quan đến kỹ thuật lập pháp như hiện nay.

  Một nội dung quan trọng khác cũng được đại biểu Lê Xuân Thân phát biểu tại Hội trường, đó là quy định về hợp nhất văn bản quy phạm pháp luật (Điều 168 Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật năm 2015).Để thực hiện quy định tại Điều 168 của Luật, các cơ quan đang áp dụng Pháp lệnh hợp nhất văn bản quy phạm pháp luật năm 2012 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội. Tuy nhiên, quy định hiện nay chỉ trao quyền hợp nhất văn bản quy phạm pháp luật cho các cơ quan ở Trung ương, các cơ quan ở địa phương không có thẩm quyền hợp nhất văn bản. 

  Đại biểu Lê Xuân Thân đề nghị đưa toàn bộ nội dung 20 Điều của Pháp lệnh hợp nhất văn bản quy phạm pháp luật năm 2012 vào dự thảo Luật; đồng thời quy định thẩm quyền hợp nhất văn bản quy phạm pháp luật cho các địa phương, vì hiện nay để phù hợp với các văn bản quy phạm pháp luật của Trung ương ban hành, địa phương phải sửa đổi, bổ sung rất nhiều văn bản. Tuy nhiên, việc áp dụng và thi hành các văn bản này gặp nhiều khó khăn vì quy định nằm rải rác, tản mạn trong các văn bản quy phạm pháp luật khác nhau, nhưng không thể hợp nhất lại được.

  Tham gia ý kiến về quy định tại khoản 3 Điều 156 Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật năm 2015 về áp dụng văn bản quy phạm pháp luật do cùng một cơ quan ban hành khi có quy định khác nhau về cùng một vấn đề thì áp dụng quy định của văn bản quy phạm pháp luật ban hành sau,đại biểu Lê Xuân Thân tiếp tục dẫn chứng về trường hợp Luật Doanh nghiệp năm 2014 và Luật Đầu tư năm 2014 ban hành cùng ngày 26/11/2014 và có hiệu lực cùng ngày 01/7/2015. 

  “Trong trường hợp này thì căn cứ nào để xác định là văn bản luật nào ban hành trước và luật nào ban hành sau. Vì vậy, tôi kiến nghị nên quy định rất rõ là lấy số thứ tự ban hành của luật làm căn cứ xác định.” - đại biểu Lê Xuân Thân kiến nghị.