Chiều ngày 30/5/2017, Quốc hội tổ chức thảo luận tại tổ Dự án Luật tố cáo (sửa đổi). Để góp phần hoàn chỉnh dự thảo Luật, đại biểu Lữ Thanh Hải – Phó trưởng Đoàn ĐBQH tỉnh Khánh Hòa đã tham gia thảo luận, góp ý một số nội dung như sau:
Ông Lữ Thanh Hải, Phó trưởng Đoàn ĐBQH tỉnh Khánh Hòa
phát biểu góp ý xây dựng Luật tố cáo (sửa đổi)
- Cơ bản thống nhất với dự thảo Luật tố cáo (sửa đổi) do Chính phủ trình. Đặc biệt, dự thảo Luật đã đưa nội dung mới về quy định bảo vệ người tố cáo tại Chương VI. Đây là điểm mới có tính ưu việt đảm bảo quyền, nghĩa vụ hợp pháp đối với người tố cáo, nhằm đáp ứng góp phần tích cực vào công cuộc phòng chống tham nhũng hiện nay. Tuy nhiên, cũng tại chương này, một số điều luật quy định chưa được rõ ràng, cụ thể nhằm đảm bảo triệt để quyền của người tố cáo như điểm b khoản 2 Điều 40 quy định bảo vệ người thân thích của người tố cáo nhưng chưa quy định rõ người thân thích gồm những người nào. Hoặc điểm c khoản 1 Điều 41, điểm a khoản 1 Điều 42 quy định về áp dụng thời gian áp dụng biện pháp bảo vệ người tố cáo nhưng chưa quy định rõ, cụ thể thời gian ra quyết định áp dụng biện pháp bảo vệ từ lúc nào khi người tố cáo có yêu cầu để đảm bảo quyền hợp pháp của người tố cáo...
- Về Điều 3 - Áp dụng pháp luật về tố cáo và giải quyết tố cáo quy định về việc tố cáo của cá nhân nước ngoài đang cư trú tại Việt Nam. Trong thực tế xảy ra trường hợp người tố cáo gửi đơn đến cơ quan có thẩm quyền đã được thụ lý nhưng trong thời gian xác minh tố cáo, người tố cáo trở về nước sở tại không muốn gặp. Đề nghị bổ sung 1 khoản vào Điều 24 dự thảo Luật để áp dụng Quyết định tạm đình chỉ, đình chỉ giải quyết tố cáo trường hợp này vì cơ quan giải quyết tố cáo không thể tự đình chỉ, đình chỉ khi Luật không quy định.
- Về Điều 20 - Hình thức tố cáo: Thống nhất quan điểm bổ sung các hình thức Email và fax vì trong thực tế Luật Khiếu nại đã áp dụng các hình thức này.
- Về Điều 22 - Tiếp nhận, xử lý ban đầu thông tin tố cáo: Tại điểm c khoản 2 quy định đối với “Tố cáo xuất phát từ vụ việc khiếu nại đã được giải quyết đúng chính sách, pháp luật, người khiếu nại không đồng ý, chuyển sang tố cáo đối với người giải quyết khiếu nại nhưng không cung cấp được thông tin, tài liệu, bằng chứng để chứng minh cho nội dung tố cáo của mình”. Trong quá trình giải quyết khiếu nại tố cáo thực tế tại địa phương rất phức tạp, nhất là khi giải quyết khiếu nại về bồi thường, hỗ trợ trong thu hồi đất nhưng họ không đồng ý quyết định giải quyết khiếu nại chuyển sang tố cáo đối với nội dung khiếu nại dẫn đến không thể chấm dứt được. Dự thảo Luật có quy định, tuy nhiên, cần quy định rõ như Điều 17 Thông tư số 07/2014/TT-TTCP ngày 31/10/2014 của Thanh tra Chính phủ Quy định quy trình xử lý đơn khiếu nại, đơn tố cáo, đơn kiến nghị, phản ánh “Đối với đơn tố cáo xuất phát từ việc khiếu nại không đạt được mục đích, công dân chuyển sang tố cáo đối với người giải quyết khiếu nại nhưng không cung cấp được thông tin, tài liệu, chứng cứ để chứng minh cho việc tố cáo của mình thì cơ quan, người có thẩm quyền không thụ lý giải quyết lý nội dung tố cáo”. Đề nghị chuyển nội dung khiếu nại không đạt mục đích của Điều 17 Thông tư số 07/2014/TT-TTCP vào Luật để cơ quan giải quyết khiếu nại tố cáo kết thúc giải quyết khiếu nại theo quy định của Luật Khiếu nại và tránh kéo dài thời gian giải quyết khiếu nại, tố cáo.
- Về tố cáo đơn nặc danh: Thống nhất không giải quyết đơn nặc danh vì nếu thụ lý sẽ phát sinh rất nhiều và các cơ quan nhà nước không có thời gian giải quyết. Tuy nhiên, nếu có đơn trong trường hợp nặc danh mà cụ thể, chi tiết, đặc biệt liên quan đến công tác tham nhũng, công tác tổ chức cán bộ, hoặc liên quan đến ngân sách nhà nước, đất đai,... cơ quan có thẩm quyền xác minh, kiểm tra, hoặc có thể thanh tra theo quy định của pháp luật, không giải quyết theo Luật tố cáo.
- Về thủ tục giải quyết tố cáo: Điều 27 quy định “Kết luận nội dung tố cáo”, đề nghị phải ban hành Quyết định để kết luận giải quyết tố cáo vì quy định có quyết định thụ lý thì phải ban hành quyết định kết luận, tránh việc giải quyết thông qua công văn trả lời, thông báo,... vừa không có hiệu lực pháp lý vừa gây mất niềm tin trong dân.
- Về trách nhiệm phối hợp của cơ quan, tổ chức, cá nhân trong công tác giải quyết tố cáo: Cần chi tiết hơn nữa, nhất là thời gian bảo vệ người tố cáo, quy định cụ thể bao lâu và phải được tính từ lúc ban hành quyết định./.
Ngọc Sương