* Câu hỏi:
Tôi có người bạn có mẹ là người Việt Nam, cha là người Pháp, sinh ra ở Việt Nam nhưng khai sinh quốc tịch Pháp. Người này ở Việt Nam nhiều năm, tham gia khá nhiều hoạt động từ thiện xã hội, được cấp thẻ tạm trú dài hạn. Bạn tôi nay đã gần 70 tuổi, muốn nhập quốc tịch Việt Nam để ở lâu dài tại đất nước của mẹ. Xin hỏi, bạn tôi đủ điều kiện để nhập quốc tịch Việt Nam không?
Võ Hồng Thu (Vĩnh Hòa, Nha Trang)
* Ý kiến tư vấn:
Luật Quốc tịch Việt Nam quy định các điều kiện phải hội đủ để người nước ngoài và người không quốc tịch có thể được nhập quốc tịch Việt Nam, bao gồm:
a) Có năng lực hành vi dân sự đầy đủ theo quy định của pháp luật Việt Nam;
b) Tuân thủ Hiến pháp và pháp luật Việt Nam; tôn trọng truyền thống, phong tục, tập quán của dân tộc Việt Nam;
c) Biết tiếng Việt đủ để hoà nhập vào cộng đồng Việt Nam;
d) Đã thường trú ở Việt Nam từ 5 năm trở lên tính đến thời điểm xin nhập quốc tịch Việt Nam;
đ) Có khả năng bảo đảm cuộc sống tại Việt Nam.
Đối với người xin nhập quốc tịch Việt Nam thuộc trường hợp là vợ, chồng, cha đẻ, mẹ đẻ hoặc con đẻ của công dân Việt Nam; là người có công lao đặc biệt đóng góp cho sự nghiệp xây dựng và bảo vệ tổ quốc Việt Nam; có lợi cho Nhà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam thì có thể được nhập quốc tịch Việt Nam mà không phải có các điều kiện quy định về khả năng biết tiếng Việt, thời hạn thường trú 5 năm và khả năng bảo đảm cuộc sống tại Việt Nam.
Liên quan điều kiện được nhập quốc tịch, Luật Quốc tịch Việt Nam còn có các quy định:
1. Người nhập quốc tịch Việt Nam thì phải thôi quốc tịch nước ngoài, trừ những người thuộc đối tượng được miễn một số điều kiện nêu trên, trong trường hợp đặc biệt, nếu được Chủ tịch nước cho phép.
2. Người xin nhập quốc tịch Việt Nam phải có tên gọi Việt Nam. Tên gọi này do người xin nhập quốc tịch Việt Nam lựa chọn và được ghi rõ trong Quyết định cho nhập quốc tịch Việt Nam.
3. Người xin nhập quốc tịch Việt Nam không được nhập quốc tịch Việt Nam, nếu việc đó làm phương hại đến lợi ích quốc gia của Việt Nam.
Quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Luật Quốc tịch Việt Nam, Nghị định 78/2009/NĐ-CP, ngày 22-9-2009 của Chính phủ đã nói rõ như sau:
a) Biết tiếng Việt đủ để hòa nhập vào cộng đồng Việt Nam của người xin nhập quốc tịch Việt Nam được đánh giá trên cơ sở khả năng giao tiếp bằng tiếng Việt với công dân Việt Nam trong cuộc sống, phù hợp với môi trường sống và làm việc của người đó.
b) Người xin nhập quốc tịch Việt Nam theo quy định phải là người đang thường trú tại Việt Nam và được cơ quan công an có thẩm quyền của Việt Nam cấp thẻ thường trú. Thời gian thường trú tại Việt Nam của người xin nhập quốc tịch Việt Nam được tính từ ngày người đó được cấp thẻ thường trú.
c) Khả năng bảo đảm cuộc sống tại Việt Nam của người xin nhập quốc tịch Việt Nam được chứng minh bằng tài sản, nguồn thu nhập hợp pháp của người đó hoặc sự bảo lãnh của tổ chức, cá nhân tại Việt Nam.
Đối chiếu các quy định của pháp luật nêu trên, do hiện tại người bạn của bạn chưa được cấp thẻ thường trú nên chưa đủ điều kiện để xin nhập quốc tịch Việt Nam.
Luật sư Nguyễn Thiện Hùng