1. Thưa đồng chí, kỳ họp thứ 5, Quốc hội khóa XIV sẽ khai mạc vào ngày 21/5 tới đây và dự kiến bế mạc vào ngày 15/6/2018. Đây là kỳ họp có thời gian ngắn hơn so với thường lệ. Xin đồng chí cho biết, những nội dung chính của kỳ họp này.

  Kỳ họp thứ 5, Quốc hội khóa XIV dự kiến sẽ làm việc trong 20 ngày không kể thứ 7 và chủ nhật. Với phần lớn thời gian dành cho công tác xây dựng pháp luật, Quốc hội sẽ thảo luận và thông qua 08 dự án luật, gồm: Luật Tố cáo (sửa đổi); Luật Đơn vị hành chính - kinh tế đặc biệt; Luật Cạnh tranh (sửa đổi); Luật An ninh mạng; Luật Quốc phòng (sửa đổi); Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Thể dục, thể thao; Luật Đo đạc và bản đồ; Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của các luật liên quan đến Luật Quy hoạch và 01 Nghị quyết về Chương trình xây dựng luật, pháp lệnh năm 2019.

  Cũng trong công tác xây dựng pháp luật, Quốc hội sẽ cho ý kiến lần đầu 08 dự án luật, gồm: Luật Phòng, chống tham nhũng (sửa đổi); Luật Công an nhân dân (sửa đổi); Luật Chăn nuôi; Luật Trồng trọt; Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Đặc xá; Luật Cảnh sát biển; Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Giáo dục; Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Giáo dục đại học.

  Bên cạnh đó, Quốc hội sẽ xem xét các báo cáo về đánh giá bổ sung kết quả thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội và ngân sách nhà nước năm 2017; tình hình thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội và ngân sách nhà nước những tháng đầu năm 2018 và phê chuẩn quyết toán ngân sách nhà nước năm 2016;

  Trong công tác giám sát tối cao, Quốc hội sẽ tiến hành giám sát việc thực hiện chính sách, pháp luật về quản lý, sử dụng vốn, tài sản nhà nước tại doanh nghiệp và cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước giai đoạn 2011-2016; tiến hành chất vấn và trả lời chất vấn. 

  Quốc hội cũng dành thời gian để xem xét, thông qua các Nghị quyết về Chương trình giám sát và việc thành lập Đoàn giám sát chuyên đề của Quốc hội năm 2019;

  Trong khuôn khổ kỳ họp, Quốc hội sẽ nghe Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam báo cáo tổng hợp ý kiến, kiến nghị của cử tri và Nhân dân; Ủy ban Thường vụ Quốc hội báo cáo kết quả giám sát việc giải quyết kiến nghị của cử tri gửi đến kỳ họp thứ 4, Quốc hội khóa XIV.

  2. Trong chương trình xây dựng luật tại kỳ họp, Luật đơn vị hành chính- kinh tế đặc biệt Vân Đồn (Quảng Ninh), Bắc Vân Phong (Khánh Hòa), Phú Quốc (Kiên Giang) sẽ được trình Quốc hội thông qua. So với những dự thảo trước đây, xin đồng chí cho biết dự thảo Luật lần này có những điểm gì mới ?

  Tại kỳ họp thứ 4, Quốc hội đã thảo luận, cho ý kiến về dự án Luật Đơn vị hành chính – kinh tế đặc biệt. Ngay sau kỳ họp, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã chỉ đạo Cơ quan chủ trì thẩm tra phối hợp chặt chẽ với Cơ quan soạn thảo và các cơ quan, địa phương hữu quan nghiên cứu, tiếp thu ý kiến của các vị đại biểu Quốc hội; đồng thời, tổ chức các cuộc làm việc với đại diện các Bộ, ngành, địa phương để chỉnh lý dự thảo Luật; gửi dự thảo Luật để xin ý kiến Chính phủ, các bộ, ngành, địa phương có liên quan, các Đoàn đại biểu Quốc hội, Hội đồng Dân tộc và các Ủy ban của Quốc hội. 

  Dự thảo Luật đã được tiếp thu, chỉnh lý, hoàn thiện nhiều nội dung về quy hoạch, các cơ chế, chính sách đặc biệt về phát triển kinh tế - xã hội, tổ chức bộ máy chính quyền địa phương, nhiệm vụ, quyền hạn của các cơ quan nhà nước ở trung ương và chính quyền địa phương ở tỉnh … nhằm đáp ứng yêu cầu tạo lập mô hình phát triển mới có tính đột phá cho các Đơn vị hành chính – kinh tế đặc biệt. Các quy định trong dự thảo Luật về cơ chế, chính sách, tổ chức bộ máy... được tiếp thu trên cơ sở nguyên tắc phải bảo đảm tính vượt trội, cạnh tranh quốc tế, có thể khác với các luật hiện hành nhưng trong khuôn khổ Hiến pháp, đáp ứng yêu cầu về quốc phòng, an ninh quốc gia, bảo đảm quyền và lợi ích của Nhân dân. 

  Dự thảo trình Quốc hội lần này có một số điểm mới, tiêu biểu như:

  - Về tên gọi của Luật, bổ sung thêm tên các đơn vị hành chính – kinh tế đặc biệt vào tên gọi của Luật cho phù hợp với phạm vi điều chỉnh, cụ thể là: “Luật Đơn vị hành chính – kinh tế đặc biệt Vân Đồn, Bắc Vân Phong, Phú Quốc”.

  - Về ngành, nghề ưu tiên phát triển tại đặc khu: Đối với đặc khu Bắc Vân Phong, bổ sung sản xuất sản phẩm và chuyển giao công nghệ trong lĩnh vực hải dương, hàng hải, sinh học và sinh thái biển.

  - Về lao động, tiền lương và an sinh xã hội : Bổ sung một số cơ chế nhằm bảo vệ và hỗ trợ người dân tại đặc khu, đặc biệt là các nhóm đối tượng yếu thế trước sự thay đổi và phát triển nhanh của các đặc khu; bổ sung quy định mức lương tối thiểu áp dụng tại đặc khu; bổ sung một điều mới quy định một số cơ chế, chính sách đặc biệt về an sinh xã hội như: Chuẩn nghèo, bảo hiểm xã hội, trợ giúp xã hội, thuê, mua nhà ở xã hội, xây dựng nhà ở, công trình phúc lợi cho người lao động có thu nhập thấp; xây dựng quy định mới về chính sách đối với người làm việc tại các cơ quan nhà nước, đơn vị sự nghiệp công lập ở đặc khu ...

  - Một trong những vấn đề mà cử tri và Nhân dân rất quan tâm là mô hình tổ chức chính quyền địa phương. Việc xác định mô hình tổ chức chính quyền địa phương ở đặc khu là nội dung trọng tâm, xuyên suốt của dự thảo Luật. 

  Dự thảo Luật trình Quốc hội tại kỳ họp thứ 4 đề xuất hai phương án tổ chức chính quyền địa phương ở đơn vị hành chính – kinh tế đặc biệt. Qua thảo luận, đa số ý kiến phát biểu tán thành với Phương án 1; một số ý kiến tán thành với Phương án 2; một số ý kiến khác đề nghị xây dựng phương án mới theo hướng kết hợp các ưu điểm của hai phương án do Chính phủ trình; đồng thời, các ý kiến cũng nêu nhiều kiến nghị cụ thể nhằm khắc phục các hạn chế và hoàn thiện từng phương án.

  Dựa trên quan điểm việc nghiên cứu tiếp thu ý kiến, hoàn thiện mô hình tổ chức chính quyền địa phương ở đặc khu cần đáp ứng các yêu cầu: Bảo đảm đúng chủ trương, đường lối của Đảng và phù hợp với quy định của Hiến pháp; bảo đảm tinh gọn đầu mối, phân cấp, phân quyền mạnh nhằm phát huy tính tích cực, chủ động, sáng tạo của chính quyền đặc khu, đáp ứng yêu cầu xây dựng thể chế hành chính thuận lợi, hoạt động hiệu lực, hiệu quả; phân định rõ trách nhiệm của tập thể và cá nhân, đặc biệt là trách nhiệm của người đứng đầu; có cơ chế giám sát, kiểm soát chặt chẽ để phòng ngừa sự lạm quyền, trên cơ sở ý kiến của các vị đại biểu Quốc hội, tại dự thảo lần này, đã chỉnh lý quy định về mô hình tổ chức chính quyền địa phương ở đặc khu theo hướng kết hợp ưu điểm của cả phương án 1 và phương án 2 do Chính phủ trình và hoàn thiện để khắc phục các hạn chế, phát huy những điểm mạnh của cả hai phương án. Theo đó, chính quyền địa phương ở đặc khu là cấp chính quyền địa phương gồm có Hội đồng nhân dân (HĐND) đặc khu và Ủy ban nhân dân (UBND) đặc khu với những đổi mới cơ bản về cơ cấu tổ chức, chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn, trách nhiệm và cách thức hoạt động nhằm bảo đảm tinh gọn, hiệu lực và hiệu quả. Cụ thể như sau:

  + HĐND đặc khu có không quá 15 đại biểu, trong đó đa số đại biểu HĐND hoạt động chuyên trách; không tổ chức Thường trực HĐND và các ban của HĐND; HĐND đặc khu có Chủ tịch và 01 Phó Chủ tịch HĐND; kết quả bầu Chủ tịch HĐND đặc khu phải được UBTVQH phê chuẩn (Điều 60). 

  + UBND đặc khu chỉ bao gồm Chủ tịch, 02 Phó Chủ tịch; Chủ tịch và Phó Chủ tịch UBND đặc khu không nhất thiết là đại biểu HĐND đặc khu (Điều 61). 

  + Bộ máy giúp việc của HĐND, UBND gồm Văn phòng giúp việc chung HĐND và UBND, các cơ quan chuyên môn thuộc UBND đặc khu (không quá 07 cơ quan) và Trung tâm hành chính công đặc khu (Điều 63).

  Dự thảo Luật phân định rõ nhiệm vụ, quyền hạn của các cơ quan chính quyền đặc khu, theo đó:

  + HĐND đặc khu chỉ quyết định một số vấn đề về nhân sự chủ chốt, thông qua quy hoạch đặc khu, kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội, ngân sách đặc khu, một số vấn đề liên quan trực tiếp tới cộng đồng dân cư địa phương và tập trung thực hiện chức năng giám sát (Điều 67); 

  + UBND đặc khu có nhiệm vụ, quyền hạn chủ yếu trong việc xây dựng để trình HĐND quyết định các vấn đề quan trọng của đặc khu; quyết định một số vấn đề về tổ chức thi hành Hiến pháp, pháp luật, về tổ chức bộ máy giúp việc và tổ chức thực hiện nghị quyết của HĐND đặc khu; 

  + Chủ tịch UBND đặc khu thực hiện hầu hết các thẩm quyền về quản lý, điều hành phát triển kinh tế - xã hội tại đặc khu, được phân quyền mạnh, đặc biệt là trong lĩnh vực kinh tế với nhiều thẩm quyền của các cơ quan nhà nước cấp trên nhằm tạo sự chủ động, linh hoạt, đồng thời phát huy quyền tự chủ và làm rõ trách nhiệm cá nhân của Chủ tịch UBND đặc khu. 

  - Về cán bộ, công chức và chính sách đối với người làm việc tại các cơ quan, tổ chức, đơn vị tại đặc khu.

  Dự thảo Luật bổ sung một điều mới quy định về cán bộ, công chức thuộc bộ máy chính quyền địa phương ở đặc khu và chỉnh lý cơ bản quy định về chính sách đối với người làm việc tại các cơ quan, tổ chức, đơn vị tại đặc khu. Theo đó, đội ngũ cán bộ, công chức lãnh đạo chủ chốt của đặc khu, những người đang là cán bộ, công chức được bổ nhiệm, điều động, sắp xếp giữ chức vụ, chức danh hoặc đảm nhiệm vị trí việc làm trong các cơ quan thuộc bộ máy giúp việc của chính quyền địa phương ở đặc khu được tiếp tục xác định là cán bộ, công chức theo quy định của pháp luật về cán bộ, công chức hiện hành. Riêng bộ phận công chức chuyên môn được tuyển dụng mới sẽ thực hiện theo chế độ tuyển dụng có thời hạn để thử nghiệm chính sách mới; việc tuyển dụng được thực hiện theo vị trí việc làm trên cơ sở nguyên tắc người sử dụng lao động trực tiếp tuyển dụng lao động (Điều 65). 

  Về chế độ tiền lương đối với cán bộ, công chức, viên chức, người lao động làm việc tại các cơ quan, tổ chức thuộc hệ thống chính trị, đơn vị sự nghiệp công lập tại đặc khu, dự thảo Luật quy định cải cách mạnh mẽ theo hướng tiền lương được trả theo vị trí việc làm gắn với chức vụ, chức danh; tiền lương tăng thêm được điều chỉnh phù hợp với điều kiện kinh tế - xã hội, khả năng cân đối của ngân sách nhà nước và mức độ phát triển kinh tế của đặc khu; tiền lương bảo đảm tính cạnh tranh, phù hợp với thị trường và khu vực doanh nghiệp; các khoản phụ cấp ngoài lương được xác định theo tính chất, đặc điểm công việc; đồng thời, giao các cơ quan có thẩm quyền quy định cụ thể…

  Ngoài ra, trên cơ sở ý kiến của các vị ĐBQH, dự thảo Luật lần này cũng tiếp tục chỉnh lý cả về nội dung và kỹ thuật nhiều điều, khoản cụ thể trong dự thảo Luật.

  3. Trước kỳ họp thứ 5 của Quốc hội, Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Khánh Hòa đã tổ chức tiếp xúc cử tri trên địa bàn tỉnh để thông báo dự kiến nội dung, chương trình kỳ họp và ghi nhận ý kiến, kiến nghị của cử tri. Xin đồng chí cho biết nội dung chính những ý kiến, kiến nghị cử tri Khánh Hòa gửi đến Quốc hội tại kỳ họp này.

  Thực hiện Luật tổ chức Quốc hội và Nghị quyết liên tịch số 525/2012/NQLT/UBTVQH13-ĐCTUBTWMTTQVN ngày 27/9/2012 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội và Đoàn Chủ tịch Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam về việc tiếp xúc cử tri của đại biểu Quốc hội. Đoàn đại biểu Quốc hội (ĐBQH) tỉnh Khánh Hòa phối hợp với Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam tỉnh tổ chức cho các ĐBQH đơn vị tỉnh Khánh Hòa tiếp xúc cử tri ở các huyện, thị xã, thành phố thuộc tỉnh trước kỳ họp thứ 5, Quốc hội khóa XIV, để thông báo đến cử tri dự kiến nội dung, chương trình kỳ họp và ghi nhận các ý kiến, kiến nghị của cử tri, báo cáo Quốc hội.

  Tại các buổi tiếp xúc, cử tri đã bày tỏ nhiều tâm tư trước những vấn đề như: Việc tăng tuổi nghỉ hưu, việc đánh thuế tài sản đối với nhà có giá trị từ 700 triệu đồng, về chống tham nhũng; đề nghị Quốc hội tăng cường giám sát việc thực thi pháp luật ở địa phương, đề nghị đầu tư cơ sở hạ tầng tại các xã, phường phía Bắc thành phố Cam Ranh nhằm phát triển kinh tế, xã hội, tạo việc làm cho dân địa phương; đề nghị xử lý nghiêm tình trạng hành hung, xúc phạm giáo viên, bác sĩ…và một số vấn đề khác.

  Các vị đại biểu Quốc hội thuộc đơn vị tỉnh Khánh Hòa đã tiếp thu, giải thích với cử tri một số vấn đề đang được các bộ, ngành nghiên cứu, đề xuất hoặc đang được các cơ quan có thẩm quyền xem xét; những ý kiến đã kiến nghị nhiều lần và đã được trả lời… đồng thời ghi nhận để báo cáo đến Ủy ban Thường vụ Quốc hội những ý kiến, kiến nghị thuộc thẩm quyền của Quốc hội, Chính phủ và các bộ, ngành.

  Xin trân trọng cảm ơn đồng chí!

Thực hiện Bùi Yến