Chương trình phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi tỉnh Khánh Hòa giai đoạn 2016 - 2020 là một trong bốn chương trình kinh tế - xã hội trọng điểm do Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh Khánh Hòa khóa XVII ban hành.
Triển khai thực hiện Nghị quyết của Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh khóa XVII, Hội đồng nhân dân tỉnh đã ban hành Nghị quyết số 06/2016/NQ-HĐND ngày 11/8/2016 về chương trình phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi tỉnh Khánh Hòa giai đoạn 2016 - 2020. Đây là một trong những chương trình có mục tiêu tổng quát, được cân đối bằng nguồn ngân sách của tỉnh và các nguồn đầu tư của Trung ương, chương trình có nhiều nguồn vốn lồng ghép như: Chương trình 135; nguồn vốn hỗ trợ đất ở, đất sản xuất, nước sinh hoạt;…
Nghị quyết tập trung vào đối tượng hộ gia đình và nhóm hộ gia đình đồng bào dân tộc thiểu số trong phạm vi 39 xã thuộc khu vực I, II, III vùng dân tộc và miền núi theo quy định của Thủ tướng Chính phủ và của Ủy ban Dân tộc.
Nghị quyết đề ra 04 nội dung gồm: Tuyên truyền, phổ biến giáo dục pháp luật, nâng cao nhận thức cho đồng bào dân tộc thiểu số về chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước; hỗ trợ phát triển sản xuất, giảm nghèo bền vững; thực hiện an sinh xã hội và đầu tư xây dựng kết cấu hạ tầng. Chương trình đề ra 10 chỉ tiêu cụ thể và 07 giải pháp thực hiện.
Khảo sát của Ban Dân tộc Hội đồng nhân dân tỉnh
Thực hiện Chương trình hoạt động năm 2020, Ban Dân tộc Hội đồng nhân dân tỉnh đã tiến hành khảo sát việc triển khai thực hiện Nghị quyết của Hội đồng nhân dân tỉnh về Chương trình này với mục đích, đánh giá kết quả đạt được và những tồn tại, khó khăn trong quá trình triển khai thực hiện; từ đó, kiến nghị một số giải pháp thực hiện chương trình phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi trong giai đoạn tiếp theo trên địa bàn tỉnh đạt hiệu quả cao hơn.
Trên cơ sở kết quả khảo sát các mô hình tại các huyện: Khánh Sơn, Khánh Vĩnh, Cam Lâm; thị xã Ninh Hòa; thành phố Cam Ranh và làm việc với cơ quan chuyên môn của tỉnh, thay mặt Đoàn khảo sát, bà Lê Thị Mai Liên Trưởng Đoàn ghi nhận và đánh giá cao sự nỗ lực của các cấp chính quyền địa phương trong việc triển khai thực hiện Nghị quyết. Quá trình triển khai thực hiện, chương trình đã đạt được những thành quả nhất định, đã tác động toàn diện đến đời sống vật chất, tinh thần của đồng bào dân tộc thiểu số. Các chính sách về đất đai, nhà ở, nước sinh hoạt, giáo dục, y tế,… và cơ sở hạ tầng được thực hiện tương đối đồng bộ, đồng bào đã định canh, định cư, dần ổn định cuộc sống sản xuất. Nhiều hộ có điều kiện vươn lên thoát nghèo. So với mục tiêu của chương trình đề ra, đến nay, một số chỉ tiêu đạt tỷ lệ khả quan, như: Tỷ lệ trẻ em dân tộc thiểu số nhập học đúng độ tuổi bậc tiểu học đạt 92,4%; tỷ lệ người dân tộc thiểu số từ 10 tuổi trở lên biết chữ đạt 93,7%; tỷ lệ đồng bào dân tộc thiểu số sử dụng điện lưới quốc gia đạt 97%; …
Tuy nhiên, quá trình triển khai thực hiện vẫn còn những hạn chế, bất cập. Bà Lê Thị Mai Liên cho rằng: Một số chỉ tiêu đạt chưa cao hoặc chưa đạt, như: Số xã miền núi đạt tiêu chí nông thôn mới về giao thông đạt 58,33% (28/48 xã); tỷ lệ hộ dân tộc thiểu số sử dụng hố xí hợp vệ sinh đạt 40,2%; tỷ lệ lao động người dân tộc thiểu số qua đào tạo nghề từ trình độ sơ cấp trở lên đạt 45,63%, trong đó lao động được đào tạo từ trung cấp trở lên đạt 27,17%;…
Kết luận đợt khảo sát, bà Lê Thị Mai Liên đề nghị các địa phương, đơn vị tiếp tục duy trì kết quả đạt được, đồng thời khắc phục những hạn chế, bất cập như đã nêu. Trên cơ sở tổng kết, đánh giá kết quả triển khai thực hiện chương trình phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi tỉnh Khánh Hòa giai đoạn 2016 - 2020, trong giai đoạn tiếp theo, cần đề ra các mục tiêu và giải pháp thiết thực, trong đó bà lưu ý một số nội dung: Công tác tuyên truyền, vận động cần đổi mới, tác động mạnh đến nhận thức để chuyển đổi hành vi giúp bà con mạnh dạn hơn trong ý thức tự thoát nghèo; quan tâm đến cách thức triển khai mô hình, phương pháp giảm nghèo; cần quan tâm đến đầu ra của nông sản, đặc biệt là nông sản có giá trị giúp nông dân thoát nghèo; quan tâm, hỗ trợ, hướng dẫn người dân tiếp cận các nguồn vốn vay từ ngân hàng chính sách xã hội hợp lý, hiệu quả, đúng mục đích sử dụng; các nguồn vốn đầu tư cơ sở hạ tầng cần triển khai thực hiện tránh dàn trải, bảo đảm chất lượng và đáp ứng nhu cầu của người dân.
Thanh Tình